Cập nhật - Trẻ em ở Na Uy và những vấn đề nổi cộm
- chiaselund
- 22 hours ago
- 11 min read
Tại Na Uy, trẻ em không chỉ là tài sản của gia đình mà còn được coi là "ưu tiên hàng đầu" của toàn xã hội. Tuy nhiên, đằng sau những sân chơi hiện đại và môi trường giáo dục miễn phí, cuộc sống của trẻ em ở Na Uy luôn là một chủ đề nóng hổi với nhiều sắc thái đối lập.
Bước sang đầu năm 2026, chúng ta đang chứng kiến những thảo luận sôi nổi về việc điều chỉnh khung chương trình giáo dục mầm non, sự bùng nổ của các vấn đề sức khỏe tâm thần sau đại dịch ở lứa tuổi thanh thiếu niên và đặc biệt là những tranh cãi chưa bao giờ dứt về vai trò của Barnevernet (Cơ quan bảo vệ trẻ em). Bạn có thắc mắc tại sao một quốc gia hạnh phúc lại có những quy định khắt khe về việc kỷ luật con cái tại nhà? Hay những tin tức mới nhất về trợ cấp nuôi con (Barnetrygd) sẽ thay đổi thế nào trong năm nay? Trong bài viết này, mình sẽ cùng các bạn cập nhật những tin tức mới nhất, phân tích các vấn đề nổi cộm đang được dư luận Na Uy quan tâm và chia sẻ kinh nghiệm giúp các bậc cha mẹ nước ngoài hòa nhập tốt nhất vào môi trường nuôi dạy con cái tại Bắc Âu.
Các cập nhật
2026/01
GIÁO VIÊN NA UY "BẤT LỰC" TRƯỚC RÀO CẢN NGÔN NGỮ: CHẶNG ĐƯỜNG CÒN QUÁ DÀI
OSLO MUỐN CÔNG KHAI TỶ LỆ VẮNG HỌC TỪ LỚP 1: CẦN THIẾT HAY LÀM "MẤT MẶT" HỌC SINH?
NGHIÊN CỨU GÂY SỐC TẠI NA UY: TRẺ EM BỘC LỘ ĐỊNH KIẾN VỀ MÀU DA VÀ NGOẠI HÌNH KHI CHƠI BÚP BÊ
NA UY "MẠNH TAY" CẤM HÚT THUỐC TẠI CÁC SÂN THỂ THAO VÀ KHU VUI CHƠI
2025/12
PHÁT HIỆN LỖ HỔNG BẢO MẬT NGHIÊM TRỌNG TRÊN ĐỒNG HỒ THÔNG MINH TRẺ EM CỦA HÃNG NA UY.
Tỷ lệ bắt nạt học đường giảm trên toàn quốc, nhưng miền Bắc vẫn ở mức "Báo động đỏ"
Báo động: Phòng ngủ của trẻ em chứa đầy "hóa chất ngầm" dù cha mẹ đã rất kỹ tính.
Tin cũ hơn
GIÁO VIÊN NA UY "BẤT LỰC" TRƯỚC RÀO CẢN NGÔN NGỮ: CHẶNG ĐƯỜNG CÒN QUÁ DÀI
Tại trường Cicignon ở thành phố Fredrikstad, ban lãnh đạo và các chính trị gia đang phải lên tiếng báo động khi những xung đột văn hóa từ nước ngoài đang "tràn" vào sân trường, cùng với đó là khoảng cách ngôn ngữ đáng lo ngại.
Dưới đây là những điểm chính của vấn đề:
📉 Lớp học quá tải vì rào cản ngôn ngữ Với 75% học sinh có nguồn gốc ngôn ngữ thiểu số, trường đang đối mặt với thách thức khổng lồ. Chỉ có một giáo viên đứng lớp nhưng phải xoay sở với những học sinh có trình độ tiếng Na Uy rất chênh lệch. Điều này dẫn đến kết quả các bài kiểm tra quốc gia bị sụt giảm rõ rệt.
🌏 Xung đột của người lớn "nhập khẩu" vào trường học Không chỉ là chuyện học chữ, các giáo viên cho biết những mâu thuẫn "người lớn", văn hóa dòng tộc và quan điểm từ quê nhà của phụ huynh cũng bị các em mang vào trường, gây ra hiểu lầm và chia rẽ trong môi trường học đường.
💸 Bài toán kinh phí và trách nhiệm Trong khi nhà trường khao khát thêm nguồn lực để hỗ trợ hội nhập, ngân sách địa phương lại eo hẹp. Thị trưởng thành phố nhấn mạnh rằng trách nhiệm không chỉ thuộc về nhà trường mà phụ huynh cũng phải đảm bảo con em mình có nền tảng để theo học.
⚠️ Cảnh báo về "xã hội song song" Đại biểu Quốc hội Hashim Abdi cảnh báo tình trạng này có thể dẫn đến việc hình thành các "xã hội song song" tách biệt với nước Na Uy. Ông đề xuất cần có chính sách hội nhập khắt khe hơn, gắn liền trợ cấp với việc làm và siết chặt quy định đoàn tụ gia đình.
OSLO MUỐN CÔNG KHAI TỶ LỆ VẮNG HỌC TỪ LỚP 1: CẦN THIẾT HAY LÀM "MẤT MẶT" HỌC SINH?
Chính quyền thành phố Oslo (Na Uy) đang gây ra một cuộc tranh luận lớn với đề xuất công khai dữ liệu nghỉ học của tất cả học sinh, bắt đầu ngay từ các bé lớp 1.
Dưới đây là những điểm nóng của đề xuất này:
📉 Báo động đỏ về tình trạng trốn học Hội đồng thành phố nhận thấy tỷ lệ vắng mặt tăng gấp đôi từ lớp 7 lên lớp 10. Họ cho rằng việc hiện nay chỉ công bố số liệu khi học sinh đã học xong lớp 10 là "quá muộn". Việc công khai từ sớm được kỳ vọng sẽ tạo ra một cuộc thảo luận nghiêm túc và giúp chấn chỉnh tình trạng này ngay từ bậc tiểu học.
😟 Nỗi lo về sự "bêu rếu" công khai Hiệu trưởng trường Ruseløkka dù muốn có số liệu để quản lý nội bộ, nhưng lại cực lực phản đối việc công khai chúng. Bà lo ngại điều này sẽ biến thành một hình thức "bêu rếu" (gapestokk), khiến các ngôi trường và học sinh cụ thể bị dán nhãn tiêu cực và trở thành "vật tế thần".
🗣️ Học sinh nghĩ gì? Đại diện học sinh thừa nhận có tình trạng các bạn trốn tiết vì cảm thấy việc học là "vớ vẩn". Các em cho rằng việc công khai số liệu có thể là một biện pháp "răn đe" tốt để chuẩn bị cho cấp 3, nhưng nhấn mạnh rằng thay vì trừng phạt, giáo viên cần có trách nhiệm tạo động lực và kết nối tốt hơn với học sinh.
NGHIÊN CỨU GÂY SỐC TẠI NA UY: TRẺ EM BỘC LỘ ĐỊNH KIẾN VỀ MÀU DA VÀ NGOẠI HÌNH KHI CHƠI BÚP BÊ
Các nhà nghiên cứu tại Đại học NTNU (Na Uy) đã có một phát hiện "đau lòng" và bất ngờ khi quan sát một nhóm học sinh lớp 1 (6 tuổi) chơi đùa. Mục tiêu ban đầu là nghiên cứu về tình bạn, nhưng những gì diễn ra lại khiến cả nhóm nghiên cứu phải "rùng mình". 📉
Cụ thể: 👉 Sự phân cấp tàn nhẫn: Khi được giới thiệu bộ sưu tập búp bê Barbie đa dạng (nhiều màu da, dáng người), các em nhỏ đã tự động tạo ra một hệ thống phân cấp:
👱♀️ Những búp bê da trắng, dáng gầy, tóc vàng được ưu ái, luôn đóng vai "người tốt", xinh đẹp và nổi tiếng.
👿 Những búp bê da tối màu thường bị gán cho các vai "kẻ xấu", "ác độc" hoặc nạn nhân.
❌ Búp bê có dáng người đầy đặn hơn thì bị phớt lờ, thậm chí bị các bé chê là "xấu xí", "mông to" và bị vứt lăn lóc trên sàn.
👉 Nghịch lý đau lòng: Điều đáng nói là lớp học này vốn rất đa dạng về sắc tộc và các bé thường chơi với nhau rất hòa đồng, không phân biệt. Tuy nhiên, chính những con búp bê đã kích hoạt định kiến ngầm. Ngay cả những trẻ em thuộc nhóm thiểu số cũng tỏ ra khắt khe với búp bê da màu. 💔
👉 Nguyên nhân từ đâu? Khi được hỏi, bọn trẻ không giải thích được lý do cụ thể. Các nhà nghiên cứu cho rằng các em đã vô thức tiếp nhận các tiêu chuẩn vẻ đẹp và định kiến từ phim ảnh, sách truyện suốt nhiều năm. 📺📚
👉 Lời khuyên của chuyên gia: Giáo sư Marie-Lisbet Amundsen cảnh báo rằng những món đồ chơi mô phỏng người lớn như Barbie có thể củng cố những lý tưởng không lành mạnh. Bà khuyên nên khuyến khích trẻ chơi sáng tạo tự do với thú bông hoặc vật liệu thiên nhiên (gỗ, cây...) thay vì những hình mẫu rập khuôn này. 🌲🦊
NA UY "MẠNH TAY" CẤM HÚT THUỐC TẠI CÁC SÂN THỂ THAO VÀ KHU VUI CHƠI
Bắt đầu từ ngày 1/1 năm nay, Na Uy đã chính thức áp dụng lệnh cấm hút thuốc nghiêm ngặt tại các khu vực dành cho trẻ em và thể thao ngoài trời. Các câu lạc bộ đã sẵn sàng để thực thi quy định mới này.
Dưới đây là những điểm cần lưu ý:
🛑 Cấm toàn diện: Lệnh cấm áp dụng cho cả thuốc lá truyền thống và thuốc lá điện tử (vape). Không chỉ bên trong sân vận động, quy định còn bao gồm cả các khu vực không có hàng rào bao quanh (như bãi đậu xe hay khu vực chờ). Điều này có nghĩa là phụ huynh không thể tranh thủ "làm một điếu" khi đang đợi con tập luyện.
👶 Bảo vệ trẻ em: Mục tiêu chính là bảo vệ trẻ em và thanh thiếu niên khỏi tác hại của khói thuốc thụ động, đảm bảo một môi trường thể thao trong lành và an toàn.
⚠️ Nguy cơ bị "mời" ra ngoài: Các câu lạc bộ sẽ treo biển báo rõ ràng. Nếu người lớn cố tình vi phạm, họ có thể bị trục xuất khỏi khu vực. Lãnh đạo Hiệp hội Thể thao Agder cảnh báo rằng việc bị đuổi khỏi sân sẽ là một trải nghiệm khá "xấu hổ" đối với các bậc phụ huynh.
🌲 Ngoại lệ: Các khu vực tự nhiên rộng lớn dùng cho các hoạt động như chạy bộ địa hình (trail), trượt tuyết hay frisbee golf hiện chưa nằm trong phạm vi của lệnh cấm này.
PHÁT HIỆN LỖ HỔNG BẢO MẬT NGHIÊM TRỌNG TRÊN ĐỒNG HỒ THÔNG MINH TRẺ EM CỦA HÃNG NA UY.
Xplora - thương hiệu đồng hồ định vị trẻ em nổi tiếng của Na Uy (đã bán hơn 1,5 triệu thiết bị) vừa vấp phải chỉ trích dữ dội vì vấn đề an toàn dữ liệu. Dưới đây là những thông tin đáng báo động:
🔓 Lỗ hổng "chết người": Các nhà nghiên cứu Đức phát hiện ra rằng tất cả đồng hồ dòng X6Play (thế hệ 1) đều sử dụng chung một mã khóa bảo mật tĩnh. Nếu kẻ xấu nắm được mã này, chúng có thể dễ dàng xâm nhập vào thiết bị.
🕵️♂️ Nguy cơ đối với trẻ: Lỗ hổng này cho phép người lạ:
Đọc tin nhắn, xem ảnh và nghe các đoạn ghi âm hội thoại giữa cha mẹ và con cái.
Làm giả vị trí: Kẻ gian có thể gửi dữ liệu vị trí giả mạo về điện thoại phụ huynh, khiến bố mẹ tưởng con đang ở trường nhưng thực tế lại ở chỗ khác.
Gửi tin nhắn giả mạo từ đồng hồ của con cho bố mẹ.
🗣️ Phản hồi từ hãng: Đại diện Xplora cho biết chưa ghi nhận trường hợp nào bị tấn công thực tế và biện minh rằng việc dùng khóa tĩnh là "thông lệ của ngành". Tuy nhiên, hãng cam kết sẽ tung ra bản cập nhật bảo mật vào tháng 1 tới.
⚠️ Chuyên gia nói gì? Các chuyên gia an ninh mạng phản đối cách giải thích của hãng, cho rằng đây là "lỗi bảo mật sơ đẳng" và hoàn toàn không thể chấp nhận được đối với một sản phẩm công nghệ dành cho trẻ em.
Tỷ lệ bắt nạt học đường giảm trên toàn quốc, nhưng miền Bắc vẫn ở mức "Báo động đỏ"
Kết quả khảo sát học sinh năm 2025 vừa được công bố mang đến những tín hiệu trái chiều cho nền giáo dục Na Uy.
📉 Xu hướng tích cực trên toàn quốc Sau nhiều năm gia tăng, tỷ lệ bắt nạt tại các trường học trên toàn Na Uy cuối cùng đã bắt đầu giảm ở mọi cấp học. Bộ trưởng Giáo dục Kari Nessa Nordtun gọi đây là một dấu hiệu cho thấy các nỗ lực chống bắt nạt đang đi đúng hướng.
⚠️ Miền Bắc vẫn đáng lo ngại Trái ngược với xu hướng chung, hai hạt phía Bắc là Troms và Finnmark vẫn ghi nhận tỷ lệ bắt nạt cao nhất cả nước.
Tại Finnmark: 17,1% học sinh lớp 7 cho biết bị bắt nạt ít nhất 2 lần/tháng.Tại Troms: Con số này là 14,4%.
📱 Bắt nạt "vô hình" và vai trò của người lớn Đại diện hội đồng học sinh cảnh báo rằng người lớn thường chỉ nhìn thấy bề nổi mà bỏ qua những gì diễn ra trên mạng xã hội hoặc trong các hành lang khuất. Đáng báo động hơn, khảo sát cho thấy nhiều học sinh cảm thấy bị chính người lớn bắt nạt. Không phải bằng lời chửi mắng, mà bằng sự mỉa mai, châm chọc hoặc cười cợt thiếu tôn trọng – những hành vi mà giáo viên đôi khi vô tình bỏ qua.
😊 Điểm sáng: Bên cạnh việc giảm bắt nạt, mức độ hài lòng và động lực đi học của học sinh cũng đang tăng nhẹ trở lại.
Báo động: Phòng ngủ của trẻ em chứa đầy "hóa chất ngầm" dù cha mẹ đã rất kỹ tính.
Nhiều bậc phụ huynh tin rằng chỉ cần tránh mua đồ rẻ tiền trôi nổi (như từ Temu hay Shein) là con cái sẽ an toàn. Tuy nhiên, một thực tế đáng lo ngại vừa được phơi bày tại Na Uy qua bài viết của Nghị sĩ Mani Hussaini và chuyên gia bảo vệ người tiêu dùng Elin Volder Rutle.
🧪 Kết quả kiểm tra gây sốc Hai tác giả đã tiến hành xét nghiệm mẫu bụi ngay trong phòng ngủ của con mình. Kết quả khiến họ "thắt tim":
Tìm thấy nồng độ cao Phthalates (chất làm mềm nhựa) - thường có trong sàn nhà, dây cáp điện, đồ chơi và quần áo mưa.
Đây là chất gây rối loạn nội tiết. Đáng sợ là hơn một nửa số trẻ em Na Uy được kiểm tra đã có chất này trong cơ thể.
🍹 "Hiệu ứng Cocktail" nguy hiểm Vấn đề không nằm ở một món đồ duy nhất, mà là sự tích tụ tổng hợp từ hàng ngàn vật dụng hàng ngày.
Từng món đồ riêng lẻ có thể "đạt chuẩn", nhưng khi cộng gộp lại, chúng tạo ra một hỗn hợp hóa chất độc hại tác động lên trẻ nhỏ.
🐢 Luật pháp đi sau thực tế
Trung bình mất tới 20 năm để EU phát hiện và cấm một chất độc hại kể từ khi nó xuất hiện trên thị trường (ví dụ như BPA trong bao bì thực phẩm).
Khi một chất bị cấm, nhà sản xuất thường chỉ thay đổi nhẹ cấu trúc phân tử để tạo ra chất mới (cũng độc hại không kém) để lách luật.
📢 Giải pháp: Cha mẹ không thể là chuyên gia hóa học để soi từng thành phần. Các tác giả kêu gọi chính phủ cần có các quy định khắt khe hơn, cấm toàn bộ nhóm chất độc hại (như PFAS) thay vì chạy theo cấm từng chất lẻ tẻ.
Trẻ em ở Na Uy
Khám phá bức tranh toàn cảnh về đời sống trẻ em ở Na Uy năm 2026 với những cập nhật mới nhất về giáo dục, phúc lợi và các vấn đề xã hội đang được quan tâm. Bài viết cung cấp thông tin chuyên sâu về các chính sách hỗ trợ tài chính cho gia đình như trợ cấp nuôi con (Barnetrygd), quyền lợi nghỉ phép chăm con và những thay đổi trong hệ thống trường mầm non (Barnehage). Chúng tôi cũng phân tích các vấn đề nổi cộm như tầm ảnh hưởng của Barnevernet, quy định pháp luật về quyền trẻ em và xu hướng sức khỏe tâm thần trong giới trẻ hiện nay. Tìm hiểu cách cha mẹ Việt tại Na Uy thích nghi với phương pháp giáo dục bản địa, xử lý các khác biệt văn hóa trong việc nuôi dạy con và tận dụng hệ thống y tế nhi khoa miễn phí. Dù bạn đang chuẩn bị đón thành viên mới hay đang có con trong độ tuổi đến trường, những kiến thức về trẻ em ở Na Uy này sẽ là hành trang không thể thiếu để xây dựng một tương lai vững chắc cho con em mình tại Bắc Âu.
Comments