Tin Tức Na Uy

Một thảm họa sinh thái tồi tệ đang diễn ra tại lưu vực sông Drammensvassdraget (Na Uy). Bào tử dịch bệnh tôm (krepsepest) lây lan cực nhanh trong nước đã buộc Cơ quan An toàn Thực phẩm ban hành lệnh cấm đánh bắt tôm quý hiếm khẩn cấp và vô thời hạn.

Quyết định này khiến những người thợ săn tôm sành sỏi như Daniel Nordhaug Arnesen (20 năm kinh nghiệm) hoàn toàn suy sụp. Hàng tấn mồi câu chuẩn bị sẵn đành xếp xó, những đêm hội hè cùng nhau ra khơi của cộng đồng bản địa cũng bị dập tắt. Đáng sợ hơn, các chuyên gia cảnh báo một khi dịch bệnh đã ký sinh vào nguồn nước, việc tiêu diệt nó là vô cùng gian nan. Hoạt động đánh bắt tôm tại đây có nguy cơ bị đóng băng từ 5 đến 10 năm, đe dọa xóa…

www.nrk.no

Daniel Nordhaug Arnesen har krepset i 20 år. Nå frykter 26-åringen at han aldri får gjort det igjen.

Các tín đồ hải sản và người dân Na Uy chú ý! Chính quyền 4 tỉnh (Østfold, Buskerud, Oslo, Akershus) đang đề xuất lệnh cấm khẩn cấp: Tạm dừng toàn bộ mùa đánh bắt tôm sông quý (edelkreps) năm nay tại 2 khu vực Steinsfjorden và Tyrifjorden.

Nguyên nhân là do Viện Thú y Na Uy vừa phát hiện "bóng ma" krepsepest (dịch bệnh tôm) cực kỳ nguy hiểm xuất hiện tại dòng sông Drammenselva. Căn bệnh này đe dọa quét sạch loài tôm bản địa. Lệnh cấm đánh bắt được tung ra như một lá chắn bảo vệ cuối cùng, nhằm giữ cho các quần thể tôm chưa nhiễm bệnh được an toàn, làm "nguồn giống" để khôi phục hệ sinh thái trong tương lai. Cơ quan An toàn Thực phẩm đang hỏa tốc lấy mẫu và thiết lập ranh giới cách ly nghiêm ngặt!

www.nrk.no

Statsforvaltaren i Østfold, Buskerud, Oslo og Akershus vil stanse årets krepsefiske for å verne edelkrepsen mot krepsepest.

Na Uy – quốc gia nổi tiếng với nguồn thủy điện dồi dào – đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng năng lượng tồi tệ nhất trong 20 năm qua. Một mùa đông ít tuyết cộng thêm mùa hè khô hạn đã khiến các hồ chứa khổng lồ (như Aursjøen) rơi vào cảnh cạn kiệt trơ đáy. Tỷ lệ lấp đầy toàn quốc hiện chỉ lẹt đẹt ở mức 61,8%.

Hậu quả nhãn tiền là một hiện tượng vô tiền khoáng hậu: Giá điện giữa mùa hè lại đắt đỏ ngang ngửa mùa đông! Nguyên nhân là do các nhà máy thủy điện phải "thắt lưng buộc bụng", tiết kiệm từng mét khối nước để dành cho mùa đông sắp tới, khiến nguồn cung ngắn hạn bị bóp nghẹt. Chuyên gia cảnh báo, nếu mùa thu này trời vẫn không chịu mưa, người dân Na Uy chắc chắn sẽ…

www.nrk.no

Lite snø og nedbør har gitt historisk lite vatn i magasina. Får vi ein tørr haust kan det bli dyrt, åtvarar ekspertane.

Nhiều thành phố tại Na Uy đang bị Hội Bảo vệ Thiên nhiên chỉ trích gay gắt vì chính sách ngưng cắt cỏ công cộng để... "cứu loài ong". Các chuyên gia gọi đây là sự ngây thơ và lười biếng! Tại sao ư? Vì đất ở đô thị quá nhiều dinh dưỡng, nếu không cắt, các loại cỏ dại hung hãn (như cây chút chít với 60.000 hạt/cây, sống tận 80 năm) sẽ mọc lấn lướt, bóp nghẹt toàn bộ hoa dại, khiến đàn ong chẳng có giọt mật nào.

Chuyên gia cho biết, để tạo ra một "đồng cỏ hoa" thực sự là một quá trình cực kỳ tốn công: phải cào bỏ lớp đất màu mỡ, thay bằng đất cát cằn cỗi, gieo hạt hoa bản địa và cắt cỏ thủ công hàng năm. Phản pháo lại, chính quyền địa phương than thở rằng làm chuẩn như…

www.nrk.no

Landets kommuner lar flere tusen offentlige plener vokse fritt for å hjelpe truede insekter. Naturvernforbundet mener strategien er feilslått.

Khởi nghiệp 6 năm trời mới gây dựng được đàn bò 60 con, chàng nông dân 28 tuổi Tommy Kokås Brandtzæg bỗng chốc rơi vào tuyệt vọng khi đàn gia súc liên tiếp ngã bệnh và chết bí ẩn. Chỉ trong vài ngày, 6 con bò (gồm cả bê, bò sữa và bò đực giống) ra đi, cuốn trôi hàng trăm nghìn krone tiền vốn.

Khi xét nghiệm máu, bác sĩ thú y bàng hoàng phát hiện hàm lượng chì trong lũ bò cao ngất ngưởng. Cất công lật tung cả vùng đồng cỏ chăn thả cùng bạn bè, Tommy cuối cùng cũng tìm ra "thủ phạm": Một chiếc bình ắc quy ô tô rỉ sét, khả năng cao đã bị ai đó vứt lại dưới lớp cỏ từ tận... 30 năm trước! Bò vốn có bản tính tò mò, thích liếm láp nên đã nuốt phải chất độc này,…

www.nrk.no

Da ku nummer seks døydde på berre nokre dagar, forstod bonden at noko var gale. – Ein går og grublar mykje før ein finn ut av årsaka.

Dù nổi tiếng là quốc gia tiên phong về năng lượng xanh, Na Uy lại đang đứng trước nguy cơ tự bắn vào chân mình chỉ vì... bệnh giấy tờ! Tập đoàn năng lượng Statkraft vừa phát đi cảnh báo đỏ: Phải mất tới tận 10 năm mới xin xong giấy phép cho một dự án điện gió! Từ năm 2020 đến nay, cả nước chỉ có thêm vỏn vẹn 4,6 TWh năng lượng mới. Việc rườm rà này đang đe dọa trực tiếp nguồn cung điện và hàng ngàn việc làm công nghiệp của quốc gia.

Statkraft khẩn thiết yêu cầu chính phủ cắt giảm thủ tục hành chính. Tuy nhiên, Bộ Năng lượng Na Uy lại tỏ ra khá thận trọng, khẳng định không thể "đốt cháy giai đoạn" vì còn phải bảo vệ môi trường sinh thái. Đặc biệt, Nghị viện người bản địa Sámi kiên quyết…

www.nrk.no

Statkraft ballá ahte njoazes áššemeannudeapmi ja lossa byrokráhtalaš proseassat dagahit fápmováilli ja divraseabbo elrávnnji. Sámediggi ges oaivvilda ahte menddo stuorra hoahppu mielddisbuktá eanet diggeáššiid.

Một hiện tượng thời tiết vô cùng cực đoan đang chia cắt Na Uy: Trong khi miền Nam chìm trong đợt nắng nóng 30°C, miền Bắc lại hứng chịu đợt rét 0°C ngay giữa mùa hè tháng 7. Những đợt sương giá bất ngờ đã làm cháy đen các cánh đồng khoai tây chỉ sau một đêm. Rất may, các chuyên gia nông nghiệp cho biết phần thân dưới của cây vẫn có thể sống sót và đâm chồi trở lại khi thời tiết ấm lên vào tuần tới.

www.nrk.no

Mens Sør-Norge de seneste ukene har hatt temperaturer opp mot 30 grader, har sommeren i nord vært preget av kulde og regn.

Một bản án môi trường đắt giá vừa được tuyên khi chính quyền địa phương Nærøysund và 4 nhân viên phải nộp phạt hàng trăm triệu đồng vì tự ý dùng vòi xịt áp lực cao phá hủy tổ của loài chim hải âu Krykkje cực kỳ nguy cấp. Phán quyết này là thông điệp cứng rắn của cơ quan tố tụng nhằm răn đe các hành vi xâm hại động vật hoang dã, bất chấp đó là chỉ đạo từ cấp trên.

www.nrk.no

På oppdrag fra kommunen spylte fem menn ned krykkje-reir fra en idrettshall i Nærøysund.

Thảm họa cháy rừng lịch sử thiêu rụi 116 căn nhà đã có manh mối đầu tiên khi cảnh sát xác định được một nghi phạm tại điểm khởi phát. Nguyên nhân đang nghiêng về giả thuyết bất cẩn trong sinh hoạt. Sau 138 giờ nỗ lực dập lửa không ngừng nghỉ của hơn 150 chiến sĩ PCCC, thứ đọng lại cuối cùng là tinh thần đoàn kết và sự đùm bọc thắm thiết của cộng đồng dành cho các nạn nhân mất nhà cửa.

www.nrk.no

Politiet får gradvis nye opplysninger etter katastrofebrannen i Krokstadelva.

Tình trạng khô hạn cực đoan với lượng mưa thấp kỷ lục đã đẩy nguy cơ cháy rừng tại Na Uy lên mức báo động cam. Các tàn lửa ủ mầm kết hợp gió mạnh khiến ngọn lửa liên tục bùng phát trở lại, buộc lực lượng cứu hỏa và máy bay chữa cháy phải dốc toàn lực chiến đấu xuyên đêm để ngăn chặn thảm họa lan rộng.

www.nrk.no

Torsdag formiddag uttalte brannsjef at farevarselet som var sendt ut burde vært «blodrødt». Nå har Meteorologisk institutt oppjustert.

Những đợt nắng nóng vượt ngưỡng 20°C đang khiến đàn bò sữa rơi vào tình trạng căng thẳng nhiệt nguy hiểm, dẫn đến việc bỏ ăn và sụt giảm lượng sữa trầm trọng. Để cứu vãn tình hình, nhiều nông dân buộc phải triển khai hệ thống phun sương khẩn cấp và linh hoạt chuyển sang chăn thả gia súc vào ban đêm mát mẻ.

www.nrk.no

En vanlig sommerdag med temperaturer over 20 grader er krevende for kyr og kan gå ut over melkeproduksjonen, viser forskning.

Việc chính quyền cấp phép bắn hạ 2 con gấu tại Snåsa để bảo vệ đàn cừu đã gây ra một làn sóng phẫn nộ chưa từng có. Tổ chức bảo vệ động vật Noah đã nộp đơn tố cáo lên cảnh sát.

Đáng sợ hơn, Facebook và mạng xã hội biến thành "trường đao phủ" với vô số lời miệt thị, lăng mạ và tấn công cá nhân nhắm vào cả thợ săn lẫn người bảo vệ động vật. Dù đội thợ săn khẳng định họ chỉ làm đúng nhiệm vụ được giao dựa trên luật pháp minh bạch, nhưng những bình luận độc hại quá khích đã khiến đại diện các tổ chức phải liên tục khóa tài khoản người dùng, đặt ra dấu hỏi lớn về văn hóa ứng xử trực tuyến.

www.nrk.no

Etter at to bjørner ble felt i Snåsa, har netthets og personangrep preget rovdyrdebatten. – Hva skjedde med folkeskikken på veien? spør bondelagsleder Annette Brede.

Đợt sương giá ban đêm bất ngờ tại Troms và Finnmark đã gây thiệt hại nặng nề cho mùa mâm xôi Bắc Cực (cloudberry), tạo ra hiện tượng kỳ lạ: quả mọng chín đẹp mắt nhưng lại bám chặt vào cuống và dai nhách như cao su.

Các nhà nghiên cứu giải thích, chỉ cần nhiệt độ xuống âm 0,1 độ C là đủ để phá vỡ cấu trúc quả, khiến chúng dẻo quẹo. Mặc dù sản lượng sụt giảm nghiêm trọng, tin vui là những quả nằm sâu trong bụi rậm hoặc chưa chín vẫn an toàn. Dự báo thời tiết cho thấy sẽ không có sương giá trong 2 tuần tới, nhiệt độ ấm dần lên mang lại hy vọng vớt vát cho phần còn lại của mùa màng.

www.nrk.no

De siste dagers nattefrost har ført til «gummimulter» i Tana. For Heidi Wilsgård betyr det at den faste myra er ødelagt.

Hình ảnh flycam mới nhất đã phơi bày mức độ tàn phá thảm khốc tại Krokstadelva (Na Uy) sau trận bão lửa tồi tệ nhất thế kỷ. Ngọn lửa bùng phát lan nhanh do gió mạnh, thiêu rụi hoàn toàn 116 căn nhà và đẩy hơn 400 người vào cảnh mất nhà cửa chỉ sau một đêm.

Nhiều công trình lân cận cũng sập mái và hư hại nặng do khói độc, nước chữa cháy. Cơ quan chức năng đang nỗ lực điều tra, trong đó có một người đàn ông đã bị thẩm vấn với nghi vấn vô ý gây nguy hiểm. Tuy nhiên, cảnh sát vẫn để ngỏ các khả năng khác, bao gồm cả tự bùng cháy. Quá trình khám nghiệm dự kiến kéo dài nhiều tuần.

www.nrk.no

Slik ser det ut i Krokstadelva en uke etter katastrofebrannen som jevnet 116 boliger med jorda.

Trận cháy rừng tại Birkenes (Na Uy) đang diễn biến vượt tầm kiểm soát do gió mạnh và thời tiết khô hạn kỷ lục. Chính quyền đã huy động 45 lính cứu hỏa, Lực lượng Vệ quốc và máy bay thả bom nước ứng trực liên tục.

Điểm nhấn trong công tác cứu hỏa là việc sử dụng drone tích hợp camera tầm nhiệt để phát hiện các "điểm nóng" tích nhiệt dưới lòng đất, giúp dập tắt nguy cơ cháy ngầm. Cảnh báo cháy tại Agder đang ở mức cam (cực kỳ nguy hiểm). Cơ quan chức năng khuyến cáo người dân dọn sạch lá khô, vật liệu dễ cháy và thiết lập "vùng an toàn" rộng 5m quanh nhà để phòng thảm họa.

www.nrk.no

Kraftig vind og tørre forhold gjør at brannvesenet forbereder seg på å bli i Birkenes til langt ut i neste uke.

Trond Wernersen đã phải trải qua những giờ phút tuyệt vọng khi nhìn ngọn lửa cháy rừng áp sát căn nhà gắn bó 41 năm của mình trước khi bị cưỡng chế sơ tán. May mắn thay, nhờ hướng gió thay đổi, căn nhà của anh vẫn đứng vững, trong khi 116 gia đình xung quanh mất trắng tài sản.

Dù giữ được nhà, Trond vẫn ngậm ngùi vì cảnh quan thơ mộng hướng ra sông Drammenselva nay chỉ còn là đống đổ nát hoang tàn, khói độc bao trùm. Nhiều gia đình mất trắng đã kiên quyết không muốn quay lại khu vực này sinh sống vì không thể nuôi dạy con cái trên vùng đất mang quá nhiều vết thương và đau thương.

www.nrk.no

Kontrastene er kolossale i katastrofeområdet i Krokstadelva.