Cuộc sống Thụy Điển

Thông thường, bạn phải tự tìm nơi thực tập (LIA). Nhà trường sẽ hỗ trợ kết nối, cung cấp mạng lưới đối tác (network) và hướng dẫn kỹ năng, nhưng họ không có nghĩa vụ "phân phát" chỗ thực tập cho từng sinh viên. Sự chủ động của bạn quyết định thành bại.

1. LIA là gì?

LIA (Lärande i arbete) là kỳ thực tập tại doanh nghiệp, phần quan trọng nhất của chương trình Cao đẳng nghề (Yrkeshögskola - YH). Nhiều sinh viên có việc làm ngay tại nơi mình thực tập sau khi tốt nghiệp.

2. Quy trình tìm kiếm:

Chủ động: Bạn cần coi việc tìm LIA như đi tìm một công việc chính thức. Đừng đợi đến sát ngày mới tìm.

Kênh hỗ trợ:

Có. Ở Thụy Điển, nhận tiền từ CSN mà không thực sự học, hoặc không báo với CSN khi bạn ngừng học, có thể bị xem là tội gian lận trợ cấp (bidragsbrott) – và hoàn toàn có thể bị kết án hình sự.

Một ví dụ điển hình vừa được báo chí Thụy Điển đăng tải:

🔍 Trường hợp thực tế tại Strängnäs

Một người đàn ông khoảng 40 tuổi dự định đi học. Sau đó, ông nộp hồ sơ xin hỗ trợ từ CSN, cam kết sẽ bắt đầu khóa học.

📌 Chỉ trong hơn một tháng, ông nhận được:

70.000 SEK

Nếu bạn đang nhận tiền thất nghiệp từ A-kassa (Quỹ bảo hiểm thất nghiệp Thụy Điển) và muốn đi học, bạn có thể bị cắt trợ cấp nếu không khai báo đúng cách. Tuy nhiên, vẫn có một số trường hợp bạn được phép học mà không bị mất tiền hỗ trợ, cụ thể:

1. Trường hợp không bị cắt tiền A-kassa

• Bạn phải báo trước với A-kassa và Arbetsförmedlingen (Sở lao động) về ý định học.

• Nếu A-kassa chấp thuận, bạn có thể được phép học tối đa 15–20 tuần trong mỗi "giai đoạn hưởng trợ cấp".

• Học phải ở dạng khóa học bán thời gian hoặc không ảnh hưởng đến việc bạn vẫn sẵn sàng đi làm (nguyên tắc của A-kassa là bạn phải luôn sẵn sàng nhận việc).

• Sau mỗi đợt học, bạn cần xin giấy xác nhận đã kết thúc khóa học để tiếp tục nhận…

Việc nhận tiền hỗ trợ học tập từ CSN (Cơ quan Hỗ trợ Sinh viên Thụy Điển) có thể ảnh hưởng đến hồ sơ xin Thẻ thường trú (PR) hoặc quốc tịch của bạn. Dưới đây là một số điểm cần lưu ý:

1. Tình trạng tài chính: Khi xin PR hoặc quốc tịch, bạn sẽ cần chứng minh khả năng tài chính tự đủ sống. Việc nhận tiền hỗ trợ từ CSN có thể được xem là một phần trong thu nhập của bạn, nhưng nếu bạn phụ thuộc quá nhiều vào nó, có thể ảnh hưởng đến đánh giá của cơ quan chức năng về khả năng tự lập tài chính của bạn.

2. Thời gian cư trú: Để xin quốc tịch, bạn cần có thời gian cư trú nhất định tại Thụy Điển. Nếu bạn nhận tiền học từ CSN trong thời gian học tập, điều này không làm…

Để vừa nhận tiền thất nghiệp (akassa) vừa học SFI, bạn cần lưu ý các điều kiện và thực hiện các bước sau:

1. Hỏi ý kiến từ Akassa:

   • Trước khi đăng ký học SFI, bạn phải thông báo và xin phép từ tổ chức Akassa mà bạn tham gia.

   • Nếu Akassa đồng ý, bạn có thể tham gia học mà không vi phạm quy định.

2. Hiểu các quy định của Akassa:

   • Akassa chỉ chi trả tiền thất nghiệp cho thời gian bạn dành để tìm việc làm.

Khi phụ huynh đang nghỉ phép có lương (semester), bạn không được nhận tiền cha mẹ nghỉ chăm con (föräldrapenning) cùng lúc.

Försäkringskassan quy định rằng trợ cấp cha mẹ chỉ được chi trả khi phụ huynh không làm việc hoặc không có thu nhập khác cùng thời điểm. Vì vậy, nếu bạn đang trong thời gian nghỉ phép hưởng lương từ công ty, bạn sẽ không thể nhận papaledig cùng lúc.

Xem thêm

• Giới thiệu về Försäkringskassan

• Các chế độ nghỉ dành cho cha mẹ tại Thụy Điển

Nếu bạn mượn tiền CSN để đi học mà không trả đúng hạn, bạn có thể gặp phải các hậu quả sau:

1. Bị đưa vào danh sách nợ tại Kronofogden

Nếu bạn không thanh toán đúng hạn, CSN có thể chuyển khoản nợ của bạn sang Cơ quan Thi hành án Thụy Điển (Kronofogden). Điều này ảnh hưởng nghiêm trọng đến tín dụng của bạn, khiến bạn khó vay tiền hoặc ký hợp đồng thuê nhà trong tương lai.

2. Tăng chi phí do lãi suất và phí phạt

• CSN có thể tính phí phạt và lãi suất nếu bạn không trả nợ đúng lịch.

• Nếu Kronofogden tiếp quản khoản nợ của bạn, tổng số tiền phải trả có thể tăng lên đáng kể.

Tại Thụy Điển, CSN là cơ quan cấp hỗ trợ tài chính cho sinh viên, bao gồm tiền vay và trợ cấp học tập. Tuy nhiên, không phải ai cũng tự động đủ điều kiện để xin CSN, đặc biệt là công dân ngoài EU/EEA.

Để đủ điều kiện nhận hỗ trợ CSN, bạn cần:

1. Có tư cách cư trú hợp lệ tại Thụy Điển

Bạn không bắt buộc phải có thẻ cư trú vĩnh viễn, nhưng bạn phải có giấy phép cư trú cho mục đích khác ngoài du lịch hoặc tạm thời (ví dụ: cư trú để đoàn tụ gia đình, học tập, làm việc...).

Nếu bạn là công dân ngoài EU/EEA, CSN sẽ xem xét liệu bạn có “liên kết chặt chẽ với xã hội Thụy Điển” hay không – điều này có thể bao gồm các yếu tố như thời gian bạn đã sống ở…

Tại Thụy Điển, sinh viên có thể được hỗ trợ tài chính từ nhà nước thông qua CSN (Centrala Studiestödsnämnden) – cơ quan chuyên quản lý việc trợ cấp học tập (bidrag) và vay tiền học (studielån). Tuy nhiên, điều kiện nhận hỗ trợ này phụ thuộc vào tình trạng cư trú và mức độ gắn bó với xã hội Thụy Điển.

1. Bạn có phải trả học phí không?

Không trả học phí nếu bạn:

• Là công dân EU/EEA hoặc Thụy Điển;

• Hoặc có giấy phép cư trú dài hạn vì lý do khác với học tập (ví dụ: đoàn tụ gia đình, làm việc, tị nạn...);

• Hoặc đã có thường trú (permanent uppehållstillstånd) tại Thụy Điển.